Udar cieplny u psa i kota

5 października 2026

Udar cieplny u psa i kota

5 października 2026

Nadciśnienie u psa i kota

Nadciśnienie u psa i kota – przyczyny, diagnostyka i leczenie

Ciśnienie krwi jest miarą oddziaływania wypływającej krwi z serca na ściany tętnic, które pod wpływem tej siły rozciągają się. Jest to najprostsze wytłumaczenie tego zjawiska. Innymi słowy jest to wypadkowa pojemności minutowej serca i oporu naczyniowego.

Każdy czynnik powodujący zwiększenie częstotliwości pracy serca, objętości wyrzutowej serca czy/i oporu naczyniowego może powodować nadciśnienie, czyli zwiększenie siły rozciągającej tętnice.

Chroniczne zwiększenie ciśnienia krwi może prowadzić do uszkodzenia narządów wewnętrznych. Ze względu na łatwość w diagnozowaniu nadciśnienia krwi oraz coraz większą częstotliwość jego występowania w populacji psów i kotów (ze względu na wydłużenie długości życia pacjentów, dużą ilość chorób sprzyjających rozwojowi nadciśnienia tętniczego oraz łatwości w rozpoznawaniu) powinno nam zależeć na jak najszybszym diagnozowaniu go. Najlepiej na etapie choroby pierwotnej, a nie ze względu na powikłania na skutek braku jego leczenia.

Pierwotne nadciśnienie krwi u psów i kotów jest rzadsze niż wtórne do innej choroby. Niestety w większości przypadków brak niepokojących objawów nadciśnienia krwi u psów i kotów przed etapem objawów na skutek powikłań. Dlatego badanie ciśnienia krwi powinno być wykonywane profilaktycznie. Najczęściej jest nieodłącznym elementem konsultacji kardiologicznej z badaniem echo serca.

Pomiar ciśnienia u psa i kota – diagnostyka nadciśnienia

Rozpoznanie nadciśnienia krwi stawia się na podstawie kilku pomiarów ciśnienia krwi. Najczęściej stosowaną metodą jest metoda dopplerowska. Pomiar jest też możliwy za pomocą sfigmomanometru oraz metody oscylometrycznej. Metoda dopplerowska uznawana jest obecnie za najdokładniejszą. Pomiary powtarza się, aż do uzyskania stałych rezultatów.

Technika dopplerowska pozwala na pomiar ciśnienia skurczowego. Metoda oscylometryczna pozwala na pomiar ciśnienia skurczowego i rozkurczowego.

Obecnie uznaje się, że ciśnienie powyżej 160 mmHg skurczowego jest nadciśnieniem krwi.

Obie metody są powszechnie używane, łatwo dostępne oraz samo badanie jest bezbolesne i szybkie. Badanie to staje się tak powszechne jak w gabinecie lekarskim naszych Opiekunów. Używamy do nich mankietów dostosowanych do wielkości pacjenta. Najczęściej lekarz weterynarii wykonuje pomiar na ogonie, przedniej lub tylnej kończynie.

Przyczyny nadciśnienia u psów i kotów

Wiele chorób występuje łącznie z nadciśnieniem tętniczym i może stanowić jego przyczynę. Lekarz weterynarii w trakcie toku diagnostycznego będzie w związku z tym wykonywał pomiar ciśnienia krwi. Mamy tutaj na myśli:

  • przewlekłą chorobę nerek (około 20 - 30 % (u kotów statystyki sięgają nawet 65 %) pacjentów ma nadciśnienie krwi),
  • nadczynność kory nadnerczy (choroba Cushinga),
  • pierwotny hiperaldosteronizm,
  • cukrzyca,
  • nadczynność tarczycy u kotów (około 10 - 30 % kotów pacjentów ma nadciśnienie krwi),
  • guz chromochłonny (barwiak chromochłonny),
  • nadkrwistość,
  • akromegalia,
  • wzrost ciśnienia śródczaszkowego,
  • nadciśnienie idiopatyczne.

Konsekwencje nieleczonego nadciśnienia u psa i kota

Niestety ze względu na to, że większość pacjentów nie wyraża objawów klinicznych nadciśnienia tętniczego, większość z nich dociera na pomiar krwi dopiero w momencie powikłań braku jego leczenia. Dlatego tak ważne jest profilaktyczne badanie regularnie u psów i kotów. Ustalenie częstotliwości wykonywania pomiarów Opiekun powinien ustalić z lekarzem weterynarii zgodnie z gatunkiem, rasą (u kotów brak ustalonej predyspozycji rasowej (warto zwrócić uwagę na rasy predysponowane do choroby serca oraz nerek), u psów rasy predysponowane to: Bichon Frise,jamnik, sznaucer miniaturowy, Cavalier King Charles Spaniel, Cairn Terrier, charty), wiekiem oraz chorobami towarzyszącymi. Nie powinno być to rzadziej niż co 2 lata (podobnie jak badanie krwi, badanie USG jamy brzusznej oraz echo serca). Ryzyko nadciśnienia tętniczego znacznie wzrasta u psów i kotów powyżej 8 - 10 roku życia.

Najczęstsze konsekwencje braku leczenia to:

  • przerost mięśnia sercowego,
  • szmery serca,
  • stwardnienie tętnic,
  • uszkodzenie nerek (na skutek postępującego stwardnienia kłebuszków nerkowych),
  • białkomocz,
  • retinopatia nadciśnieniowa prowadząca do ostrej ślepoty,
  • krwotoki do ciała szklistego lub do siatkówki,
  • obrzęk siatkówki,
  • odwarstwienie siatkówki,
  • skręcenie naczyń siatkówki,
  • encefalopatia nadciśnieniowa,
  • obrzęk mózgu,
  • udar mózgu (krwotok/zakrzep).

Leczenie nadciśnienia u psów i kotów

Celem leczenia jest wyeliminowanie objawów klinicznych, zapobieganie konsekwencjom oraz ewentualne cofnięcie uszkodzeń powstałych na narządach końcowych. Na początku zależy nam na rozpoznaniu przyczyny pierowtnej i jej leczeniu. Należy ustalić schemat leczenia jak najszybciej, aby pacjent nie cierpiał z powodu następstw choroby. Leczenie najczęściej jest stałe, dożywotnie. Rozpoczyna się od wprowadzenia jednego leku, a następnie dostosowania jego dawki do efektu. Zdarza się, że pacjenci otrzymują więcej niż jeden lek jednocześnie, jeśli efekty są mierne przy monoterapii.

Celem leczenia jest utrzymanie ciśnienia krwi skurczowego poniżej 160 mmHg (rozkurczowego poniżej 120 mmHg).

Spotkacie się Państwo z lekami tj. inhibitory ACE, blokery kanałów wapniowych, beta - blokery (tj. blokery receptorów adrenergicznych) itd. Leki są dostosowywane do indywidualnego przypadku.

 

Lek. Wet. Milena Kożuch